اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬زایمان در سگ

تعریف‭: ‬اکلامپسی / هیپوکلسمی dog eclampsia‭)‬) یا‭ ‬کاهش‭ ‬شدید‭ ‬تا‭ ‬متوسط‭ ‬کلسیم‭ ‬خون‭ ‬که‭ ‬اغلب‭ ‬در‭ ‬چهار‭ ‬هفته‭ ‬اول‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬زایمان‭ ‬در‭ ‬سگ‌های‭ ‬شیرده‭ ‬رخ‭ ‬می‌دهد‭.‬

اپیدمیولوژی در اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی‭

این‭ ‬موضوع‭  ‬بستگی‭ ‬به‭ ‬گونه‭ ‬و‭ ‬سن‭ ‬دارد‭ ‬در‭ ‬سگ‌های‭ ‬ماده‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬زایمان‭ ‬بسیار‭ ‬رایج‌تر‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬گربه‌های‭ ‬ماده‭ ‬نادر‭ ‬است‭. ‬البته‭ ‬استعداد‭ ‬ژنتیکی‭ ‬و‭ ‬نژاد‭ ‬هم‭ ‬در‭ ‬بروز‭ ‬آن‭ ‬بی‭ ‬تاثیر‭ ‬نیست‭ ‬در‭ ‬نژاد‌های‭ ‬کوچک‭ ‬و‭ ‬عروسکی‭ ‬بیشتر‭ ‬شایع‭ ‬است‭ ‬اگر‭ ‬چه‭ ‬هر‭ ‬سگ‭ ‬شیرده‭ ‬ممکن‭ ‬است‭ ‬دچار‭ ‬اکلامسی‭ ‬یا‭ ‬کاهش‭ ‬کلسیم‭ ‬خون‭ ‬شود‭ ‬و‭ ‬علائم‭ ‬را‭ ‬بروز‭ ‬دهد‭.‬

فاکتورهایی‭ ‬که‭ ‬ریسک‭ ‬بروز‭ ‬چنین‭ ‬حالتی‭ ‬را‭ ‬افزایش‭ ‬می‌دهد‭: ‬سگ‌هایی‭ ‬که‭ ‬نخستین‭ ‬بارداری‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬پشت‭ ‬سر‭ ‬می‌گذارند‭ ‬در‭ ‬معرض‭ ‬ریسک‭ ‬بالاتری‭ ‬قرار‭ ‬دارند‭. ‬همچنین‭ ‬کاهش‭ ‬تغذیه‌ای‭ ‬در‭ ‬دوران‭ ‬بارداری‭ ‬که‭ ‬طی‭ ‬استرس‭ ‬یا‭ ‬بیماری‌های‭ ‬اساسی‭ ‬بروز‭ ‬می‌کند‭ ‬از‭ ‬دیگر‭ ‬عوامل‭ ‬افزایش‭ ‬دهنده‭ ‬ریسک‭ ‬ابتلا‭ ‬می‌باشد‭. ‬نکته‭ ‬قابل‭ ‬توجه‭ ‬رعایت‭ ‬بالانس‭ ‬مقدار‭ ‬کلسیم‭ ‬در‭ ‬رژیم‭ ‬غذایی‭ ‬در‭ ‬طول‭ ‬بارداری‭ ‬است‭. ‬بر‭ ‬این‭ ‬اساس‭ ‬وجود‭ ‬کلسیم‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬حد‭ ‬در‭ ‬رژیم‭ ‬غذایی‭ ‬در‭ ‬طول‭ ‬بارداری‭ ‬نیز‭ ‬حائز‭ ‬اهمیت‭ ‬است‭. ‬

بیماری‭ ‬به‭ ‬سه‭ ‬فرم‭ ‬اکلامپسی‭ ‬پیش‭ ‬از‭ ‬زایمان،‭ ‬اکلامپسی‭ ‬در‭ ‬حین‭ ‬آبستنی‭ ‬و‭ ‬اکلامپسی‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬زایمان‭ ‬وجود‭ ‬دارد‭. ‬آنچه‭ ‬که‭ ‬صاحب‭ ‬حیوان‭ ‬اغلب‭ ‬گزارش‭ ‬می‌کند‭ ‬بروز‭ ‬رفتارهایی‭ ‬مانند‭ ‬آتاکسی‭ (‬عدم‭ ‬تعادل‭)‬،‭ ‬لرزش‭ ‬عضلانی،‭ ‬تشنج‭ ‬ورفتارهایی‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬قبیل‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬برای‭ ‬اغلب‭ ‬افراد‭ ‬نگران‭ ‬کننده‭ ‬می‌باشد‭ ‬از‭ ‬مهمترین‭ ‬دلایل‭ ‬مراجعه‭ ‬به‭ ‬دامپزشک‭ ‬می‌باشد‭. ‬یافته‌هایی‭ ‬که‭ ‬بر‭ ‬اساس‭ ‬معاینه‭ ‬فیزیکی‭ ‬توسط‭ ‬دامپزشک‭ ‬یافت‭ ‬می‌شود‭ ‬به‭ ‬تشخیص‭ ‬بهتر‭ ‬کمک‭ ‬می‌کند،‭ ‬از‭ ‬جمله‭ ‬می‌توان‭ ‬به‭ ‬اضطراب‭ ‬و‭ ‬بی‭ ‬قراری‭ ‬بیش‭ ‬از‭ ‬حد‭ ‬حیوان‭ ‬و‭ ‬یا‭ ‬به‭ ‬تعبیری‭ ‬دیگر‭ ‬پرسه‭ ‬زدن‭ ‬عدم‭ ‬علاقه‭ ‬به‭ ‬نوزادان،‭ ‬خارش‭ ‬و‭ ‬گاز‭ ‬گرفتن‭ ‬پاها،‭ ‬آتاکسی‭ (‬عدم‭ ‬تعادل‭) ‬،‭ ‬سفتی‭ ‬عضلات‭ ‬،‭ ‬میدریاز‭ (‬افزایش‭ ‬قطر‭) ‬مردمک‭ ‬و‭ ‬تقلیل‭ ‬یافتن‭ ‬پاسخ‭ ‬به‭ ‬رفلکس‭ ‬نور،‭ ‬تاکی‭ ‬کاردی‭ (‬افزایش‭ ‬ضربان‭ ‬قلب‭)‬،‭ ‬برادی‭ ‬کاردی‭ (‬کاهش‭ ‬ضربان‭ ‬قلب‭)‬،‭ ‬لرزش‭ ‬عضلانی،‭ ‬کلاپس،‭ ‬تشنج،‭ ‬هیپرترمی‭ (‬افزایش‭ ‬دمای‭ ‬بدن‭) ‬و‭ ‬آریتمی‭ ‬قلب‭ ‬و‭… ‬اشاره‭ ‬نمود‭. ‬

اتیولوژی ‬(سبب‭ ‬شناسی)‭ / ‬پاتوفیزیولوژی در اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی

کلسیم‭ ‬یونیزه‭ ‬موجود‭ ‬در‭ ‬گردش‭ ‬خون‭ ‬طی‭ ‬رشد‭ ‬جنین‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬دوران‭ ‬شیردهی‭ ‬تخلیه‭ ‬می‭ ‬شود‭ ‬که‭ ‬احتمالا‭ ‬مرتبط‭ ‬با‭ ‬عدم‭ ‬تعادل‭ ‬جدی‭ ‬در‭ ‬تغذیه‭ ‬می‭ ‬باشد‭. ‬از‭ ‬طرفی‭ ‬کاهش‭ ‬کلسیم‭ ‬یونیزه‭ ‬در‭ ‬گردش‭ ‬خون‭ ‬با‭ ‬دگرگون‭ ‬کردن‭ ‬پتانسیل‭ ‬غشاء‭ ‬سلولی‭ ‬اجازه‭ ‬می‭ ‬دهد‭ ‬تا‭ ‬ترشحات‭ ‬خود‭ ‬به‭ ‬خود‭ ‬از‭ ‬رشته‭ ‬های‭ ‬عصبی‭ ‬را‭ ‬وادار‭ ‬به‭ ‬انقباض‭ ‬عضلات‭ ‬اسکلتی‭ ‬و‭ ‬و‭ ‬تغییر‭ ‬عملکرد‭ ‬سیستم‭ ‬اعصاب‭ ‬مرکزی‭ ‬کند‭. ‬

معمولا‭ ‬تشخیص‭ ‬احتمالی‭ ‬بر‭ ‬اساس‭ ‬گزارشات‭ ‬صاحب‭ ‬حیوان‭ ‬و‭ ‬علائم‭ ‬کلینیکی‭ ‬و‭ ‬معاینات‭ ‬بالینی‭ ‬صورت‭ ‬می‌گیرد‭ ‬و‭ ‬پاسخ‭ ‬به‭ ‬درمان‭ ‬بیشترین‭ ‬اعتماد‭ ‬و‭ ‬کمک‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬تشخیص‭ ‬خواهد‭ ‬کرد‭.‬

علاوه‭ ‬بر‭ ‬موارد‭ ‬ذکر‭ ‬شده‭ ‬قند‭ ‬خون‭ ‬نیز‭ ‬باید‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬همزمان‭ ‬مورد‭ ‬بررسی‭ ‬قرار‭ ‬گیرد‭ ‬تا‭ ‬با‭ ‬توجه‭ ‬به‭ ‬علائم‭ ‬هیپوگلایسمی‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬یک‭ ‬عامل‭ ‬اولیه‭ ‬یا‭ ‬ثانویه‭ ‬رد‭ ‬شود‭.‬

درمان اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی‭

در‭ ‬واقع‭ ‬درمانی‭ ‬که‭ ‬برای‭ ‬اکلامپسی‭ ‬صورت‭ ‬می‌گیرد‭ ‬شامل‭ ‬دو‭ ‬بخش‭ ‬درمان‭ ‬عمومی‭ ‬حاد‭ ‬و‭ ‬درمان‭ ‬مزمن‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬طول‭ ‬زمان‭ ‬است‭.‬

درمان‭ ‬عمومی‭ ‬حاد‭: ‬کلسیم‭ ‬گلوکونات‭ ‬۱۰درصد‭ ‬یا‭ ‬کلسیم‭ ‬بروگلوکونات‭ ‬به‭ ‬میزان‭ ‬۵‭/‬۱‭ -‬۱mL‭/‬kg  ‬وریدی‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬آهسته‭ ( ‬۱۰-۳۰‭) ‬دقیقه‭                                                                                                            ‬‭                

استفاده‭ ‬از‭ ‬محلول‭ ‬کلسیم‭ ‬کلراید برای درمان اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی‭ ‬معمولا‭ ‬توصیه‭ ‬نمی‌شود

اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬زایمان در سگدر‭ ‬طی‭ ‬درمان،‭ ‬اخذ‭ ‬نوار‭ ‬قلب‭ ‬و‭ ‬نظارت‭ ‬بر‭ ‬فعالیت‭ ‬قلبی‭ ‬می‌تواند‭ ‬مسیر‭ ‬درمان‭ ‬را‭ ‬هدایت‭ ‬نماید‭.‬

پاسخ‭ ‬به‭ ‬درمان‭ ‬حاد‭ ‬اولیه‭ ‬ممکن‭ ‬است‭ ‬فقط‭ ‬برای‭ ‬یک‭ ‬دوره‭ ‬کوتاه‭ ‬باشد‭ (‬۲‭ ‬ساعت‭) ‬و‭ ‬برای‭ ‬جلوگیری‭ ‬از‭ ‬عود‭ ‬مجدد،‭ ‬حیوان‭ ‬باید‭ ‬تحت‭ ‬نظر‭ ‬باشد‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬صورت‭ ‬بروز‭ ‬علائم‭ ‬مجددا‭ ‬مورد‭ ‬درمان‭ ‬قرار‭ ‬گیرد‭. ‬کلسیم‭ ‬گلوکونات‭ ‬وریدی‭ ‬برای‭ ‬بیمارانی‭ ‬که‭ ‬دچار‭ ‬عود‭ ‬مجدد‭ ‬شده‌اند،‭ ‬تکرار‭ ‬می‌شود‭ ‬در‭ ‬موارد‭ ‬مقاوم‭ ‬به‭ ‬درمان‭ ‬حیوان‭ ‬باید‭ ‬از‭ ‬نظر‭ ‬هیپوگلایسمی‭ ‬مورد‭ ‬ارزیابی‭ ‬قرار‭ ‬گیرد‭. ‬تب‭ ‬شدید‭ (‬بالای‭ ‬۴۰‭ ‬درجه‭ ‬سانتی‭ ‬گراد‭) ‬باید‭ ‬به‭ ‬وسیله‭ ‬یخ‭ ‬و‭ ‬پد‌های‭ ‬خنک‭ ‬کننده‭ ‬کنترل‭ ‬شود‭.‬

درمان‭ ‬مزمن اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی

جدا‭ ‬کردن‭ ‬توله‌ها‭ ‬برای‭ ‬۲۴‭ ‬الی‭ ‬۳۶‭ ‬ساعت‭ ‬به‭ ‬کاهش‭ ‬از‭ ‬دست‭ ‬دادن‭ ‬کلسیم‭ ‬مادر‭ ‬از‭ ‬راه‭ ‬شیردهی‭ ‬کمک‭ ‬می‌کند‭. ‬در‭ ‬صورت‭ ‬عود‭ ‬مجدد‭ ‬توله‌ها‭ ‬باید‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬دائمی‭ ‬از‭ ‬مادرشان‭ ‬جدا‭ ‬شوند‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬صورت‭ ‬می‌توان‭ ‬توله‌ها‭ ‬را‭ ‬تا‭ ‬زمان‭ ‬کاهش‭ ‬تقاضای‭  ‬شیر‭ ‬دهی‭ ‬ازمادرشان‭ ‬در‭ ‬سن‭ (‬۳‭ ‬هفتگی‭) ‬با‭ ‬شیر‭ ‬جایگزین‭ ‬تغذیه‭ ‬کرد‭.‬

رژیم‭ ‬غذایی‭: ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬کلسیم‭ ‬خوراکی‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬جایگزین‭ ‬درمانی‭ ‬برای‭ ‬سگ‌های‭ ‬شیرده‭ ‬تا‭ ‬پایان‭ ‬دوران‭ ‬شیردهی‭ ‬توصیه‭ ‬می‌شود‭. ‬همچنین‭ ‬ویتامین‭ ‬D3‭  ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬مکمل‭ ‬جذب‭ ‬کلسیم‭ ‬باید‭ ‬تحت‭ ‬نظارت‭ ‬مصرف‭ ‬گردد‭ ‬تا‭ ‬از‭ ‬القاء‭ ‬هیپرکلسمی‭ ‬جلوگیری‭ ‬نماید‭. ‬

پیشگیری از اکلامپسی یا ‬هیپوکلسمی

سگ‌های‭ ‬ماده‭ ‬می‌بایست‭ ‬در‭ ‬طول‭ ‬دوران‭ ‬آبستنی‭ ‬تحت‭ ‬رژیم‭ ‬غذایی‭ ‬مناسب‭ ‬و‭ ‬با‭ ‬کیفیت‭ ‬بالا‭ ‬قرار‭ ‬گیرند‭ ‬تا‭ ‬از‭ ‬بروز‭ ‬چنین‭ ‬مواردی‭ ‬جلوگیری‭ ‬شود‭. ‬

آنچه‭ ‬که‭ ‬باید‭ ‬مورد‭ ‬توجه‭ ‬صاحبان‭ ‬حیوانات‭ ‬باردار‭ ‬باشد‭: ‬حیوان‭ ‬آبستن‭ ‬باید‭ ‬تحت‭ ‬نظر‭ ‬دامپزشک‭ ‬باشد‭ ‬تا‭ ‬با‭ ‬تنظیم‭ ‬یک‭ ‬رژیم‭ ‬غذایی‭ ‬مناسب‭ ‬و‭ ‬معاینات‭ ‬دوره‌ای‭ ‬از‭ ‬بروز‭ ‬هرگونه‭ ‬مشکل‭ ‬چه‭ ‬در‭ ‬دوران‭ ‬آبستنی‭ ‬و‭ ‬چه‭ ‬پس‭ ‬از‭ ‬آن‭ ‬جلوگیری‭ ‬به‭ ‬عمل‭ ‬آید‭ ‬هرگز‭ ‬با‭ ‬پشت‭ ‬سر‭ ‬گذاشتن‭ ‬یک‭ ‬دوره‭ ‬بارداری‭ ‬برای‭ ‬حیوان‭ ‬خود‭ ‬سعی‭ ‬در‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬تجربه‌های‭ ‬شخصی‭ ‬در‭ ‬خصوص‭ ‬تشخیص‌های‭ ‬بالینی‭ ‬نکنید‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬صورت‭ ‬بروز‭ ‬هرگونه‭ ‬مشکل‭ ‬به‭ ‬دامپزشک‭ ‬مراجعه‭ ‬کنید‭.‬


منبع مقاله

It's only fair to share...Share on FacebookShare on Google+Pin on PinterestTweet about this on TwitterShare on LinkedIn

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *