عوارض پوستی و منقار در طوطی ها

در این مقاله ابتدا توضیحی در مورد روش کلی معاینه پر و پوست طوطی و متعاقبا شــرح مختصری راجع به بیماری های مربوط به پوست و پر در طوطی سانان ارایه خواهد شد. ظاهر پرنده برای خود پرنده و صاحب آن از اهمیت بالایی برخوردار است. از لحاظ فیزیولوژی پرندگان انرژی زیادی را صرف جایگزینی و نگه داری پرها می نمایند. از ایــن جهت تغییر ظاهری در وضعیت پرها می تواند منعکس کننده شرایط داخلی و محیطی پرنده ها باشد.

ناهنجاری های پوســت و پر در بسیاری مواقع از علایــم بیماری های داخلی می باشد. در هر دوره پرریزی و جایگزینی پرهای قدیمی با جدید، هزینه متابولیکی بالایی صرف می شــود کــه نمایان گر متابولیســم پروتئین، دریافت و جذب مواد مختلفی است که اختلال در روندهای یاد شــده منجر به نقص در شکل گیری و رشد پرها خواهد شد. مشابه پستانداران، پوست نیز نشانگر شرایط تغذیه ای و متابولیک پرندگان است.

معاینه پوست و پر :

آشــنایی با ظاهر طبیعی از جمله ســاختار و رنگ پرها و پوست، از نکات اولیه می باشد. تفاوت ها نه تنها بین پرندگان از گونه های متفاوت بلکه در بین پرندگان یک گونه با توجه به سن، شرایط محیطی و فیزیولوژیکی وجود دارند برای مثال تفاوت در رنگ پر در برخی از گونه ها با توجه به منشــا آنها ( صید شده از طبیعت یا تکثیر در اسارت ) متفاوت است و یا در برخی از گونه ها در دوره تولید مثل پرهای ســینه در حد قابل توجهی حذف و رنگ پوست نیز به طور چشم گیری تغییر می کند.

باید در معاینه پوست به مواردی چون رنگ، حضور توده ها، زخم ها، فولیکولیت و پوسته ریزی توجه شود. در معاینه پرها موارد زیر حائز اهمیت هستند :

ظاهر پرها عادی و مرتب می باشند یا خیر ؟

در صورتی که پرها ســالم و مرتب باشند نقش های معمول از جمله نقش پوششی و ایزوله سازی دمائی بدن و پرواز را ایفا خواهند کرد در غیر این صورت باید موارد زیر لحاظ گردد :

1.پرهای قدیمی که نزدیک به دوره تعویض سالیانه (تو لک رفتن) قرار دارند .

2.عدم پر آرایی .

3.تغذیه نامناسب .

4.بیماری های داخلی مرتبط با رویش پرها .

5.آسیب به پرها به دلیل نامناسب بــودن محل نگهــداری :

بــرای مثال استفاده از قفس های خیلی کوچک و یا نشیمن های اضافی و نزدیک به هم . البته در چنین شــرایطی به طور عمده شاه پرهای دم و بال آسیب خواهند دید .

  • وجود پــودر پر :

وجود پــودر پر به انــدازه طبیعی، بــه طوری که کاهش پودر پر در برخی از گونــه ها می تواند نشــانه شــروع بیماری ویروســی ( PBFD ) باشــد. در ایــن بین باید تفاوت هــای گونه ای را نیز در نظــر گرفت چــون گونه های مختلف مقادیر پودر پر متفاوتی تولید می کنند و در برخی گونه ها پودر پر تولید نمی شود .

  • از دست دادن پرها :

پرها به طور طبیعی در مناطق مشــخصی رویش دارند کــه با توجه به گونه پرنده ممکن است نواحی بدون پر هم در میان آنها وجود داشته باشد. برای مثــال در کوکاتیل ها و کاکاتوها به طور طبیعی ناحیه بدون پر در بالای سر و پشت تاج وجود دارد.

از دست دادن پرها ممکن است به دلیل شروع فصل تولید مثل وآمادگی جهت گرم نگه داشتن تخم ها باشد.

از دست دادن پرها ممکن است به دلیل ابتلا به بیماری های ویروســی، انگلی یا پرکنی عارض شــده باشد. در موارد مربوط به پرکنی از دســت دادن پرها شامل ناحیه سر نخواهد بود ولی در بیماری هایی که مسبب آن سایر عوامل می باشــند، ممکن است ناحیه سر نیز درگیر شود .

 

عوارض پوستی و منقار در طوطی ها

 

  • از بین رفتن فولیکول های پر :

این حالت در پرنــدگان که به طور دایــم پرکنی می کنند و یا بیماری هایی که منجر به آســیب فولیکول های پر می شوند بروز می کند. لازم به ذکر اســت که کشیدن شاه پرهای اصلی در طوطی ســانان ممکن است منجر به از بین رفتن فولیکول ها و در نتیجه از بین رفتن دائمی این پرها گردد.

  • آلودگی های انگلی :

هر چند آلودگی به انگل های سطحی در طوطی سانان رایج نمی باشد، با این حال پرها و پوست از لحاظ وجود شپش و جرب یا تخم های آنها مورد بررسی قرار می گیرد. باید توجه داشت که جرب درمانیسوس اغلب اوقات خارج از سطح بدن پرنده وجود دارد و جست و جوی محیط از اهمیت بیش تری برخوردار است. ولی جرب اورنیتونیسوس به طور دایم روی بدن پرنده حضور دارد.

 

عوارض پوستی و منقار در طوطی ها

بیماری های پوستی :

  • الف ) زخم های جلدی :

اصــول درمان و ترمیــم زخم ها در پرندگان مشابه پستانداران است با این تفاوت که ســرعت التیام در پرندگان بسیار ســریع تر اســت. از نمونه های عفونی پوست، نمونه گیری و با کشت و آنتی بیوگرام داروی مناســب جهت درمان تعییــن می گردد. از نمونه های عفونــی به طور معمــول باکتری های استافیلوکوکوس و ایکولای جدا سازی می شــود. در صورت نیاز از کلار برای حفظ بانــداژ یا جلوگیری از آســیب رســاندن پرنده به محل زخم استفاده می شــود.

نکته منفی استفاده از کلار وارد کردن استرس بسیار شدید به پرنده هست در این صورت برای مدیریت زخم از داروهای آرام بخش به همراه کلار یا بدون آن استفاده می شود.

  • ب ) پوسته ها و هایپرکراتوز :

ب . 1 ) عفونت های باکتریایی و قارچی :

در چنیــن مواردی پوســته ممکن است حاوی چرک نیز باشد که در این صورت به عنوان پیودرم مطرح خواهد بود. گاهی التهاب فولیکول (فولیکولیت) به شــکل ضایعه ای پوســته دار دیده می شــود به طوری که فولیکول مبتلا در مرکز ضایعــه قرار دارد.

درماتوفیتوز نیز از موارد تشخیص تفریقی محسوب می شود با این حال وقوع چنین بیماری پوستی ای نادر است. بررســی ضایعه پوســتی شــامل تراشــیدن محل ضایعه و جمع آوری پوســته ها و بافت های سطحی است که جهت انجام کشــت و آزمایشــات سیتولوژی مورد اســتفاده قرار خواهد گرفــت.

در صورتــی که طبــق نتایج کشت، ســیتولوژی و درمان های قبلی انجام شده، نتیجه منطقی حاصل نشود تهیه نمونه بیوپسی نیاز است. در درمان عفونت های باکتریایی و قارچی علاوه بر درمان سیســتمیک از درمان های موضعی نیز استفاده می شود .

  • ب . 2 ) انگل های پوستی :

  • ب . 1.2 ) کنمیدوکوپتس پیله :

به جز جرب کنمیدوکوپتس در طوطی های کوچک، سایر موارد ابتلا به انگل های پوستی در طوطی سانان رایج نمی باشد.

کنمیدوکوپتس پیله ( Cnemidocptes Pilae ) عامل ایجاد بیماری صورت فلســی در طوطی سانان کوچک است و ضایعات آن به شکل هایپرکراتوز در منقار و نرمه منقار، همچنین پاها دیده می شود.

  • ب 2.2 ) مایــت هــای اپیدرموپتید :

مایــت هــای اپیدرموپتید ( Epidermoptid Mites ) سبب خارش شدید و پر ریزی نواحی مبتلا می شوند. ضایعات پوستی به شکل هایپرکراتوز می باشــد. این دسته از جرب ها اغلب میزبان اختصاصی دارند.

عوارض پوستی و منقار در طوطی ها

  • ب 3.2 ) جــرب هــای هارپیرینچید :

جــرب هــای هارپیرینچید و کیلیتیلید نیز در طوطی سانان دیده می شود هرچند مشابه مورد قبلی وقوع چنین آلودگی هایی در طوطــی هــا رایج نیســت. جــرب هارپیرینچید کیست های هایپرکراتوزی در اپیدرم إیجاد می کند و جرب کیلیتیلید ضایعات هایپرکراتوزی مشابه جرب اپیدرموپتید به وجود می آورد.

  • ب 4.2 ) جرب درمانیسوز :

جرب درمانیسوز فقط شب ها روی بدن پرندگان قابل مشاهده می شود و خون خواری می کند .

  • ب 5.2 )جرب اورنیتونیسوز :

تمام مدت روی بدن پرنده قرار داشــته و به همین دلیل مشکلات جدی تری به بار می آورد. تشخیص جرب های پوستی بر اســاس ضایعات جلدی، نمونه های پوســتی تهیه شده، بیوپسی و یا پاسخ به درمان است. جرب های دو مورد آخر ضایعات جلدی شدیدی ایجاد نمی کنند ولی به علت گزش، التهاب پوستی به وجود می آید. عفونت با این جرب ها در موارد حاد منجر به اندک خونی و حتی مرگ جوجه ها می شود.

 

عوارض پوستی و منقار در طوطی ها

 

منبع : ماهنامه نسخه حیوانات

دکتر علی برهانی کیا/دامپزشک پرندگان زینتی و حیوانات خاص، کلینیک آوین


منبع

It's only fair to share...Share on FacebookShare on Google+Pin on PinterestTweet about this on TwitterShare on LinkedIn

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *